भारतले नियुक्त गर्यो नेपालका लागि नयाँ राजदूत, कूटनीतिक विगत कस्तो ?

काठमाडौं । भारतले नेपालका लागि नयाँ राजदूत नियुक्त गरेको छ । नेपालका लागि राजदूत नियुक्त हुनेमा सुधाकर दलेला रहेका छन् । दलेलालाई राजदूत नियुक्ति गर्नको लागि भारतले नेपालको परराष्ट्र मन्त्रालयमा केही समय अघि ‘नोट भर्वल’ पठाएको थियो। दलेला नेपालका लागि भारतको २७ औँ राजदूत भएका हुन्।

कस्तो छ दलेलाको विगत ?
दलेला भारतीय विदेश मन्त्रालयमा आर्थिक सम्बन्ध सचिवको जिम्मेवारीमा थिए। उनी भारतको विदेश सेवाका अनुभवी वरिष्ठ कूटनीतिज्ञ हुन्। 

सन् १९९३ मा भारतीय विदेश सेवामा प्रवेश गरेका सुधाकरले आफ्नो कूटनीतिक करिअर इजरायलको तेलअभिभबाट सुरु गरेका थिए। त्यसपछि उनले ब्रासिलिया, सिकागो, ढाका, जेनेभा, थिम्पु र वासिङ्टन डीसीस्थित भारतीय नियोगमा विभिन्न जिम्मेवारी सम्हालेका थिए। 

सन् २०२२ देखि २०२५ सम्म भुटानका लागि भारतीय राजदूतको जिम्मेवारी सम्हालेका दलेलाले नयाँ दिल्लीस्थित प्रधानमन्त्री कार्यालयमा सन् २००९ देखि २०११ सम्म निर्देशकका रूपमा काम गरेका थिए।

दलेला नेपाल र भुटान मामिलाका अनुभवी हुन। उनले सन् २००६ मा भारतीय विदेश मन्त्रालयमा उत्तर विभागको निर्देशक र सन् २०१६ देखि २०१९ सम्म सोही विभागको सहसचिवका रूपमा काम गरेका थिए। उक्त विभागले नेपाल र भुटानसँग भारतको सम्बन्ध हेर्छ।

उनी चाडैँ राजदूतको जिम्मेवारी लिएर नेपाल आउने भारतीय विदेश मन्त्रालयले जारी गरेको विज्ञप्तिमा उल्लेख छ। 

व्यापार तथा आर्थिक नीतिमा पनि उनको लामो अनुभव छ। उनले नयाँ दिल्लीस्थित वाणिज्य विभागमा व्यापार नीति निर्देशकका रूपमा काम गरिसकेका छन्। साथै विश्व व्यापार संगठन ९डब्लूटीओ० मा रहेको भारतको स्थायी नियोगमा दुईपटक जिम्मेवारी सम्हालेका उनले सन् २०१४ देखि २०१६ सम्म भारतका डेपूटी स्थायी प्रतिनिधिका रूपमा काम गरेका थिए।

त्यसबाहेक, दलेला वासिङ्टन डीसीस्थित भारतीय दूतावासमा सन् २०२० देखि २०२२ सम्म डेपुटी चिफ अफ मिसनका रूपमा कार्यरत थिए। उनले सन् २०२५ सेप्टेम्बर १ देखि भारतीय विदेश मन्त्रालयमा आर्थिक सम्बन्ध सचिवको जिम्मेवारी सम्हालिरहेका थिए। 

यो भूमिकामा रहँदा उनले भारतको आर्थिक कूटनीति, ग्लोबल साउथका देशसँग विकास साझेदारी, अफ्रिकासँगको साझेदारी, बहुपक्षीय आर्थिक सम्बन्ध तथा नयाँ र उदाउँदा रणनीतिक प्रविधिसम्बन्धी विषय हेरिरहेका थिए। 

दलेला ब्रिक्स, आईबीएसए, भारत, इजरायल, यूएई र अमेरिका ९आईटूयूटू०का लागि भारतको प्रतिनिधि समेत हुन्। परराष्ट्र सेवामा प्रवेश गर्नुअघि दलेलाले इलेक्ट्रोनिक्स इन्जिनियरिङमा स्नातक गरेका थिए। 

यसअघि नेपालका लागि भारतीय राजदूत  रहेका नवीन श्रीवास्तव आफ्नो कार्यकाल पूरा गरी भारत फर्किएका छन्। सन् २०२२ जुनमा नेपालका लागि २६औँ भारतीय राजदूतका रूपमा नियुक्त भएका श्रीवास्तव १ अक्टोबर २०२६ मा कार्यकाल पूरा गरेर  स्वदेश फर्किएका हुन्।